Search

Current filters:

Search Results

  • <<
  • 1
  • >>
Item hits:
  • Working Paper


  • Authors: Đào, Thanh Sơn, TS.;  Co-Author: 2017 (Đề tài nghiên cứu tập trung vào hai mục tiêu chính (1) đánh giá hiện diện của kim loại nặng trong môi trường, trong nhuyễn thể có nguồn gốc tự nhiên và tích tụ kim loại trong nhuyễn thể từ sông Mekong và (2) đánh giá độc tính của kim loại hòa tan trong môi trường tự nhiên lên vi giáp xác. Nghiên cứu được triển khai bao gồm việc khảo sát thu mẫu hiện trường và phân tích hóa học trong phòng thí nghiệm nhằm quan trắc hàm lượng 8 kim loại nặng (As, Cd, Cr, Cu, Fe, Ni, Pb và Zn) trong môi trường và trong nhiều loài sinh vật khác nhau của hai nhóm nhuyễn thể cơ bản: dạng ốc và dạng hai mảnh vỏ. Về đánh giá độc tính của kim loại lên vi giáp xác, các thí nghiệm cấp tính của ba kim loại (Cu, Ni, Zn) lên loài vi giáp xác vùng nhiệt đới là Daphnia lumholtzi đã được tiến hành. Đồng thời nhiều thí nghiệm để đánh giá ảnh hưởng mãn tính của kim loại lên vi giáp xác (Daphnia lumholtzi, Daphnia magna) đã được thực hiện trên nền môi trường nhân tạo và môi trường nước sông. Bên cạnh đó, để xác định khả năng ảnh hưởng phụ của các chất ô nhiễm khác (ngoài kim loại) trong môi trường nước sông, nghiên cứu ảnh hưởng mãn tính của một số hợp chất tổng hợp (pesticides, EDCs) cũng được thực hiện trên 3 loài vi giáp xác (D. lumholtzi, D. magna, Ceriodaphnia cornuta). Kết quả thực hiện đã mô tả khá chi tiết và đầy đủ sự hiện diện, phân bố của kim loại trong môi trường nước, đặc biệt là kim loại hòa tan với nồng độ nhìn chung không cao, trong giới hạn an toàn theo quy chuẩn an toàn môi trường của Việt Nam (QCVN). Tuy nhiên, hàm lượng kim loại trong trầm lắng (bùn) từ sông Mekong khá cao và ở nhiều khảo sát, nồng độ một vài kim loại (như Cr, As, ) đã vượt quy chuẩn của QCVN, và nhiều kim loại (như Cu, Ni, Fe, Cr, As) vượt chuẩn quy chuẩn về an toàn môi trường của Hoa Kỳ. Hàm lượng kim loại trong nhuyễn thể có sự thay đổi nhiều tùy theo nhóm loài và kim loại trong đó các kim loại như Cu, Zn, Cd và Pb là mối quan ngại về an toàn sức khỏe cộng đồng liên quan đến việc khai thác, sử dụng một số nhuyễn thể làm thức ăn hàng ngày. Sự tích tụ sinh học của kim loại trong nhuyễn thể đã được ghi nhận đối với các kim loại như Cu, Zn, As và Cd. Trong khi đó các kim loại như Ni, Fe, Cr và Pb không được các loài nhuyễn thể tìm thấy ở sông Mekong tích lũy sinh học trong cơ thể của chúng. Nghiên cứu ảnh hưởng của kim loại trên vi giáp xác đã cung cấp những thông tin thú vị về giá trị 48h-LC50 của Cu, Ni và Zn đối với D. lumholtzi. Theo đó độc tính cấp của ba kim loại này với vi giáp xác giảm theo thứ tự Cu > Zn > Ni và bước đầu nghiên cứu cho thấy độc tính của các kim loại này (đặc biệt Ni) có liên quan nhiều đến các yếu tố môi trường cũng như bị chi phối bởi các chất ô nhiễm khác trong môi trường nước sông. Mặc dù nghiên cứu mãn tính trong đề tài này cho thấy một số hợp chất tổng hợp (xenobiotics: atrazine, octylphenol, nonylphenol) ở nồng độ thấp (~ 5 µg/L) không ảnh hưởng đến sức ii sống của vi giáp xác, sự ảnh hưởng phụ của một số chất ô nhiễm (dù ở nồng độ rất thấp) cũng có góp phần làm tăng độc tính của kim loại hòa tan. Bên cạnh đó, từ kết quả nghiên cứu này, độc tính của kim loại đối với vi giáp xác ở nồng độ thấp rất nhiều so với ngưỡng quy định của QCVN, làm cơ sở tin cậy cho việc nên xem xét, nghiên cứu sâu hơn cho việc điều chỉnh QCVN cho kim loại trong môi trường nước mặt, góp phần cho việc bảo vệ chất lượng môi trường và sức khỏe sinh thái thủy vực. Tử kết quả nghiên cứu, nhóm thực hiện đã đóng góp cho việc đào tạo một thạc sĩ khoa học, 10 báo cáo khoa học tại hội nghị chuyên ngành tổ chức trong nước (Cần Thơ, Huế, Hà Nội) và quốc tế (Úc, Thái Lan, Singapore) và đặc biệt là các công bố khoa học có giá trị tham khảo bao gồm: 5 bài báo trên tạp chí uy tín trong nước, 1 bài báo trên kỷ yếu hội thảo quốc tế, 3 bài báo trên tạp chí quốc tế (non-ISI), 1 bài báo trên tạp chí quốc tế ISI (SCI, IF = 3,97) và một bản thảo bài viết chuẩn bị gởi đến tạp chí ISI.)