Nhân học (Anthropology ) (27)

BROWSE BY
Subscribe to this collection to receive daily e-mail notification of new additions

Item 1 - 20 [/27]

  • 2010-4franz boas.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Thị Hiền [Người dịch]; Verdon, Michel (2010)

  • Gần đây,một số nhà nhân học theo trường phái tân Boas (neo-Boasian anthropologists) mô tả Boas như một nhà nhân học với cảm nhận sâu sắc về lịch sử,về cá nhân và chủ thể.Nghiên cứu sâu thực hành dân tộc học của Boas chứ không tập trung vào những tuyên bố lý thuyết và khái quát của ông, trước hết, tôi thấy ông là một nhà dân tộc học quan tâm đến nguyên tửluận (trái ngược với chính thể luận),và một sự hội tụ sâu sắc giữa nghiên cứu các vấn đề tiểu tiết này và lịch sử tự nhiên theo kiểu Linnaean.Theo diễn giải của Foucault Jacob về lịch sửtự nhiên, điều này có nghĩa là nghiên cứu hiện tượng văn hóa xã hội thông qua những biểu hiện bên ngoài, và làm mất đi tính lịch sử, thậm chí cả những...

  • 2010-5gender mainstreaming in a development project.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Đinh, Thị Thùy Hiên [Người dịch]; Baines, Donna (2010)

  • Bài viết này nhằm tìm hiểu một số phản ánh mang tính phê phán, vốn là một phần của những giai đoạn đầu tiên áp dụng cho một tài trợ dự án phát triển quốc tế. Mặc dù phần lớn tiền tài trợ đến từ phương Bắc [the North], điều tiềm ẩn khả năng tái tạo lại các quan hệ Bắc – Nam điển hình, cả hai bên liên quan đến dự án đã nhất trí khẳng định mối quan hệ dựa trên nguyên tắc bình đẳng trong một nỗ lực nhằm giải thực dân các quan hệ, hay điều có thể được xem như một dạng “hóa giải” những quan hệ thực dân truyền thống. Những căng thẳng bắt nguồn từ nội bộ nhóm và giữa các nhóm tại những cuộc họp đầu tiên đã làm nổi bật tính phức tạp của việc tháo gỡ các quan hệ thực dân, cũng như cách các q...

  • 2010-2trust in development.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Lương, Thị Minh Ngọc [Người dịch]; Sillitoe, Paul (2010)

  • Tri thức bản địa mới được khởi xướng trong phát triển đã gặp những kết quả hết sức hạn chế.Mối quan hệ họ hàng mang tính văn hóa của tri thức – ví như niềm tin được kiểm chứng – có thểphần nào lý giải điều này.Tiếp cận dân tộc học vùng cao nguyên New Guinea, tôi muốn khám phá những ngụ ý của tranh luận về phát triển dưới cái nhìn thống trị mang tính tư bản chủ nghĩa về việc cấu thành và xác minh tri thức vốn khác biệt nhau. Niềm tin nổi lên như một vấn đề trung tâm.Cách tiếp cận của người vùng cao về tri thức chú trọng tới tính chất chủ quan của việc hiểu và tiềm ẩn sự bất đồng.Ngữ pháp của ngôn ngữ – chẳng hạn ngữ pháp được sử dụng bởi người Wola sống ở tỉnh cao nguyên phía Nam,đã p...

  • 2010-3some reflections on anthropological structural marxism.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Văn Sửu [Người dịch]; Nugent, Stephen (2009)

  • Chủ đề chính được thảo luận ở đây là một tóm lược về chủ nghĩa Marx cấu trúc trong nhân học (anthropological structural Marxism) và khả năng về tính phù hợp của nó hiện nay.Vấn đề này được gói gọn trong một số câu hỏi tổng quát: dựa vào cơ sở nào mà các lý thuyết giải thích được du nhập vào và bị loại khỏi nhân học? Thảo luận về “structural Marxism” được trình bày trong các tranh luận gần đây về sự khát khao của nhân học văn hóa-xã hội vốn có truyền thống gắn kết với các lĩnh vực khác của nhân học và được lập luận rằng sự chia tách của các lĩnh vực là một sự chuyển dịch lý thuyết mang tính thụt lùi.

  • 2010-6gender logic and (un)doing gender at work.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Thị Phương Châm [Người dịch]; K.Kelan, Elizabeth (2010)

  • Thể hiện giới là một khái niệm phổ biến trong các nghiên cứu về công việc hoặc tổ chức đểchỉ ra sự kiến tạo của giới thông qua những tương tác diễn ra trong các tổ chức. Ngày nay,các nhà nghiên cứu đồng thời bắt đầu tìm hiểu những cách mà giới được xóa bỏ. Bài viết này giải thích hai cách hiểu về việc thể hiện giới dựa trên cách tiếp cận phương pháp luận dân tộc học, phương pháp hậu cấu trúc và diễn ngôn, đồng thời chỉ ra cách mà những lý thuyết tiếp cận này mang lại những cách khác nhau để xóa bỏ giới. Hai cách tiếp cận này được tìm hiểu nghiêm túc thông qua nghiên cứu định tính với những người công nhân làm trong lĩnh vực công nghệ truyền thông.Do vậy,bài viết này kiểm tra những các...

  • 2010-1community, society, culture.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Văn Sửu [Người dịch]; Godelier, Maurice (2009)

  • Tác giả định nghĩa lại ba khái niệm quan trọng được sử dụng trong các ngành khoa học xã hội: bộ lạc, xã hội và cộng đồng. Tác giả bắt đầu bằng các phát hiện của mình cho rằng người Baruya, một bộ tộc ở New Guinea, nơi tác giả đã sống và làm việc, không phải là một hội trong vài thế kỷ trước đó. Điều này làm cho tác giả phân vân: Một xã hội mới được tạo nên như thế nào? Tác giả cho thấy rằng chỉ riêng các quan hệ thân tộc hay các quan hệkinh tế không đủ để tạo nên một xã hội mới. Điều cố kết một số lượng nhất định các nhóm thân tộc của người Baruya thành một xã hội chính là các mối quan hệ chính trị và tôn giáo của họ, các mối quan hệ đã tạo điều kiện cho họ hình thành một hình thái c...

  • 2009-4why sociocultural anthropology needs john dewey's evolutionary model of experience.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nghiêm, Liên Hương [Người dịch]; P.Brereton, Derek; College, Adrian (2009)

  • Bài báo này tìm ra những khiếm khuyết trong lý thuyết nhân học văn hóa xã hội đương thời và kiến nghị rằng mô hình trải nghiệm có tính tiến hóa của John Dewey có thể có là điểm xuất phát để sửa chửa những nhược điểm này.Nghiên cứu của Dewey là nền tảng của nhiều khía cạnh của chủ nghĩa hiện thực phê phán đương thời,một lựa chọn thay thế cho cả chủ nghĩa thực chứng và thuyết tương đối/chủ nghĩa văn hóa học được đưa ra bởi nhà triết học Roy Bhaskar và được sử dụng bởi những nhà khoa học xã hội như Margaret Archer và Berth Danermark.Những quan tâm gần đây trong nhân học tới trải nghiệm đa phần bỏ qua đóng góp to lớn của Dewey.Điều then chốt của đóng góp này là trải nghiệm được đặt trong ...

  • 2009-5displacing the subjectpdf.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nghiêm, Liên Hương [Người dịch]; Hayden, Bridget (2009)

  • Những nhận thức luận có tính đối thoại về bản thể đã ảnh hưởng tới sự xem xét lại của đời sống chính trị của dân tộc học. Mặc dù chỉ trích bản thể theo thuyết Carte - học thuyết coi bản thể như là trung tâm của trí thức, các các tiếp cận này chú trọng đến người nghiên cứu và cho rằng đây là cốt lõi của chủ thể nhận biết về bản thân mình. Bài báo này đưa ra quan điểm của Peirce cho rằng “con người” là một dấu hiệu của việc bổ sung những lý thuyết then chốt của trí thức. Mặc dù Pierce tập trung vào biểu hiện của nhận thức, chúng ta có thể áp dụng cơ cấu lý giải của ông để suy nghĩ về những phương thức chuyển tải khác của dấu hiệu nghiên cứu,những diễn ngôn hình thành nên những ý n...

  • 2009-6beyond nature versus culture.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Văn Sửu [Người dịch]; Nettle, Daniel (2009)

  • Có một sự phân chia giữa các giải thích tiến hóa luận và những lý giải mang tính văn hóa và xã hội đối với hành vi ứng xử. Trong bài viết này, tôi cố gắng bác bỏ sự phân chia này bằng cách chỉ ra rằng các thể sống cá thể sinh vật (organisms) còn là sự nghi vấn đối với ảnh hưởng văn hóa và xã hội, vì chúng có các cơ chế liên quan làm cho chúng như thế. Tôi xem xét hai lớp lý giải tiến hóa luận về biến thể văn hóa, văn hóa “gợi” và văn hóa “chuyển” ('evoked and 'transmitted culture) và lập luận rằng hai lớp cơ chế này tăng cường và củng cố các lý giải khoa học hiện có cũng như đưa ra các tiên đoán mới.Tôi đề nghị một cấp độ cao về tính phù hợp và cùng có lợi cho cả hai ngành khoa học xã...

  • 2009-3the field site as a network.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: TS. Nguyễn, Thị Phương Châm [Người dịch]; Burrell, Jenna (2009)

  • Qua công việc xây dựng địa bàn nghiên cứu,những nhà nghiên cứu định rõ chủ thể và khách thể trong nghiên cứu của họ. Bài viết này tìm hiểu những chiến lược đa dạng mà các nhà nghiên cứu tìm ra để sắp đặt nghiên cứu xã hội của họ trên một vùng địa lý và không gian nhất định. Địa bàn nghiên cứu mang tính mạng lưới thực sự có được giữa những cách tiếp cận hiện tại mà những cách tiếp cận đó thách thức suy nghĩ thông thường về những nghiên cứu dựa trên thực địa. Với lợi ích và kết quả của một cấu hình riêng biệt,địa bàn nghiên cứu giống như một mạng lưới trong đó có sự kết hợp của vật chất, thực tế và sự hình dung về không gian, tất cả sẽ được trình bày chi tiết qua một nghiên cứu trườ...

  • 2009-1how many cases do i need.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Thị Hiền [Người dịch]; Luis Small, Mario (2009)

  • Ngày nay, công trình nghiên cứu của các nhà dân tộc học và nhà nghiên cứu theo phương pháp định tính trong các lĩnh vực như tình trạng nghèo đói ở thành thị, vấn đề nhập cư, sự bất bình đẳng được các nhà nhân khẩu học, các nhà xã hội học định lượng và thậm chí cả các nhà kinh tế học tham khảo, đánh giá và trích dẫn. Họ cũng đầu với nhu cầu nghiên cứu trường hợp về tình trạng nghèo đói, các dân tộc thiểu số, các nhóm người nhập cưvà các cộng đồng cư dân mà những nhà nghiên cứu này không chỉ đưa ra các vấn đề lý thuyết mà còn đề cập đến các vấn đề kinh nghiệm thực tiễn ở trong những trường hợp khác (mà không được quan sát trực tiếp). Nhiều học giả đã tiến hành nghiên cứu bằng cách k...

  • 2009-2there is nothing so theoretical as good action research.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Thị Hiền [Người dịch]; J. Friedman, Victor; Rogers, Tim (2009)

  • Mục đích của bài viết này là cố gắng tìm ra ý tưởng về một ‘lý thuyết hay’ mà có thể cung cấp những công cụ hữu ích có thể ứng dụng cho những nhà nghiên cứu, các học giả, những người tham gia vào nghiên cứu hành động. Làm được như vậy có nghĩa là chúng ta đã chứng minh được tầm quan trọng của việc xây dựng và kiểm chứng lý thuyết rõ ràng như một phần không thể thiếu của nghiên cứu hành động. Việc liên kết lý thuyết với hệ phương pháp nghiên cứu thực chứng đã bác bỏ lý thuyết của nhiều nhà nghiên cứu hành động, những người mà về cơ bản rất quan tâm đến diễn giải, thay đổi và nhìn nhận một cách nghiêm túc về việc đưa ra lý thuyết thực chứng, mà lý thuyết thực chứng đối kháng với nhữ...

  • 2008-4the new ecological anthropology .pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Thị Hiền [Người dịch]; P. Kottak, Conrad (2008)

  • Các ngành sinh thái học (ecologies) cũ đã tắc trách có cái nhìn hạn hẹp trong các khái niệm không gian và thời gian, những giả định theo thuyết chức năng và đặc tính phi chính trị của chúng. Gác sang một bên những giả định theo thuyết chức năng và sự nhấn mạnh lên tình trạng ngưng trệ (của con người) [(homeo)stasis], “ngành nhân học sinh thái mới” được đặt ở điểm giao của các hệ thống toàn cầu, quốc gia, khu vực và địa phương, nó nhau nghiên cứu kết quả của sự tương tác ở các cấp độ và các yếu tố. Nhân học sinh thái mới kết hợp nghiên cứu lý thuyết và nghiên cứu thực nghiệm với các công trình ứng dụng, định hướng chính sách quan trọng trong ngành mà Rappaport gọi là nhân học “nhậ...

  • 2007-2on the shoulders of our giants.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Văn Sửu [người dịch]; Doja, Albert (2007)

  • Trong các phê phán chống cấu trúc luận, sự công kích chính của tiếp cận nhận thức luận (epistemological approach) của levi-Strauss dường như bị mất, ảnh hưởng không tốt cho ngành nhân học và các ngành khoa học xã hội. Với một đặc tính bất hủ, nghiên cứu của Levi-Strauss đã gợi lại những tính cách của một số cha đẻ ngành học, đồng thời, trong mối liên hệtới văn hóa, tâm lý, tiên liệu một nền nhân học lý thuyết ra đời, muốn tạo dựng một phương pháp nghiên cứu chính xác tiến gần tới tri thức khoa học. Điểm cơ bản giờ đây là việc giải phóng tiếp cận cấu trúc khỏi mô hình ngôn ngữ và hướng tới một bối cảnh mới về khoa học và công nghệ, như được minh họa trong toán học, công nghệ thông ti...

  • 2008-3diffusionism...pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Thị Hiền [Người dịch]; Hahn, Hans Peter (2008)

  • Lan toả là một vấn đề lý thuyết trong nhân học đã tồn tại khá lâu. Những nghiên cứu gần đây về toàn cầu hóa chỉ ra sự tương đồng đáng kinh ngạc giữa những điều hiểu biết về sự lan toả ở thế kỷ XIX với những diễn giải mới nhất về hiện tượng văn hóa đang luân chuyển trên toàn cầu. Tương tự như vậy, nhiều yếu tố khác cũng chỉ ra sự ảnh hưởng của toàn cầu hóa đối với văn hóa địa phương. Thay vì theo quan điểm vĩ mô vạch ra tương lai thế giới, tác giả sẽ tiến hành nghiên cứu sát thực hơn những hành động cụ thể của địa phương trong bối cảnh chịu tác động của toàn cầu hoá nhằm tránh có một sơ suất nào đó có thể chấm dứt các cách tiếp cận của thế kỷ XIX. Việc tập trung vào quan đi...

  • 2008-4the new ecological anthropology .pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Thị Hiền; P. Kottak, Conrad (1999)

  • Các ngành sinh thái học (ecologies) cũ đã tắc trách có cái nhìn hạn hẹp trong các khái niệm không gian và thời gian, những giả định theo thuyết chức năng và đặc tính phi chính trị của chúng. Gác sang một bên những giả định theo thuyết chức năng và sự nhấn mạnh lên tình trạng ngưng trệ (của con người) [(homeo)stasis], “ngành nhân học sinh thái mới” được đặt ở điểm giao của các hệ thống toàn cầu, quốc gia, khu vực và địa phương, nó nhau nghiên cứu kết quả của sự tương tác ở các cấp độ và các yếu tố. Nhân học sinh thái mới kết hợp nghiên cứu lý thuyết và nghiên cứu thực nghiệm với các công trình ứng dụng, định hướng chính sách quan trọng trong ngành mà Rappaport gọi là nhân học “nhậ...

  • 2008-1the objects of evidence .pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Văn Sửu [Người dịch]; Engelke, Mathew (2008)

  • Nhìn chung, sự phản ảnh của nhân học về khái niệm chứng cứ đã được đề cập trong nhiều cuộc thảo luận khác về tính chân xác, tri thức và những vấn đề có liên quan khác. Bài viết này giới thiệu số tạp chí đặc biệt này cho rằng chứng cứ cần được chú ý nhiều hơn theo đúng nghĩa của nó. Dựa trên một số lượng dù nhỏ song đang gia tăng các tài liệu trong nhân học văn hóa - xã hội đề cập đến các vấn đề chứng cứ, tôi định vị bài viết này trong mối quan hệ với một số cuộc các thảo luận nhân học để xem việc khám phá chứng cứ có thể làm sáng tỏ ba vấn đề chính là: chuẩn mực phán xét của nhân học, các tiềm năng trong cộng tác liên ngành và lợi ích của một ngành nhân học đại chúng.

  • 2008-2modernizing god in haitian vodou.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Thị Hiền [Người dịch]; Thylefors, Markel (2008)

  • Bài viết này khám phá những quá trình thay đổi của tôn giáo trong tín ngưỡng Vodou của Haiti từ quan điểm “tái châu Phi hóa” và “phi hỗn dung”. Bài viết giới thiệu Olowoum như là Đức Chúa của tín ngưỡng Vodou, thay thế Chúa Bondye của Thiên chúa giáo. Đưa những yếu tố mới, như Đức Chúa Olowoum vào trong tín ngưỡng Vodou dường như chứa đầy sự hơi đối lập trong quan điểm của người thực hành tín ngưỡng này. Cũng như vậy không thể nói được về những nỗ lực loại bỏ những yếu tố tôn giáo (những vị thánh Công giáo) khỏi tín ngưỡng Vodou. Tái châu Phi hóa và phi hỗn dung được hiểu một cách tốt nhất như là những thể hiện đương đại của truyền thống lâu đời tiếp thu tôn giáo của Vodou.

  • 2007-4theory in anthropology in the nineties.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: Nguyễn, Quang [Người dịch]; P. Reyna, Stephen (2007)

  • Lý thuyết hiện nay trong lĩnh vực nhân học văn hóa xã hội đang suy thoái. Bài viết này hướng tới hai mục tiêu. Mục tiêu thứ nhất là chỉ ra lý do tại sao một dự án của các nhà phỏng đoán Geertizian, lại u ám như vậy. Mục tiêu thứ hai là đưa ra một phương pháp luận tiếp cận chân lý qua đó giúp cho ngành nghiên cứu này trở nên bớt nhàm chán. Tiếp cận chân lý phát triển bằng cách chỉ ra những điều chưa rõ. Phương pháp này cung cấp thông tin về những điều cần biết mà người ta chưa biết để củng cố lý thuyết. Phương pháp luận này được áp dụng trên một khía cạnh nào đó vào các tác phẩm của Bourdieu, Comaroffs và Sahlin. Phương pháp luận này chỉ ra rằng, những học giả trên đi theo trật tự ...

  • 2007-3reclaiming applied anthropology.pdf.jpg
  • Article


  • Authors: PGS.TS. Nguyễn, Xuân Thơm [ Người dịch]; Rylko-Bauer, Barbara; Singer, Merrill (2007)

  • Mối quan tâm ngày càng tăng về tác động của nhân học trong cả giới và trong khung cảnh xã hội rộng lớn đã dẫn đến việc đòi hỏi phải có một nền nhân học “công chúng” hơn và phù hợp hơn. Trong bài báo này, chúng tôi mở rộng trên hướng đó bằng cách kêu gọi một sự tham gia có hệ thống của lý thuyết xã hội phê phán vào ứng dụng và tham gia thực tế với các vấn đề đương thời. Chúng tôi lập luận ủng hộ việc tái định vị nhân học ứng dụng như là một thành phần cốt tửcủa ngành học rộng lớn và nêu ý kiến rằng nó cần phục vụ như là một khung xây dựng một ngành nhân học nhập cuộc nhiều hơn nữa. Trong rà soảt lại lịch sử của ngành học và các phê phán về nhân học ứng dụng, chúng tôi biểu thị vai tr...